Kan Muskaları 1. Kitap: Anstorra - Hamit Çağlar Özdağ

Hamit Çağlar Özdağ'ın Kan Muskaları Destanı'nı uzun zamandır okumayı düşünüyordum, nihayet  ilk kitap olan Anstorra'yı okudum ve ikinci kitaba başlamadan önce de hakkında bir şeyler söylemek istedim.

Hamit Çağlar Özdağ'ın daha önce İsyan Öyküleri kitabı okumuştum ve dilinin şiirselliğinden haberdardım. Anstorra gibi fantastik bir kitapta dahi bu özelliğini kullanmış olması sevindirici. Kitabın genelinde olmasa da, zaman zaman karşımıza çıkıyor şiirsel betimlemeler. Peki ne anlatılıyor bu kitapta? Hemen kısaca bahsedeyim.

"Kim demiş Anadolu'da ejderhalar yok diye, hatta elf de var, cüce de..." diye bir cümle var kitabın ön kapağında. Bu cümleyi okuduktan sonra az çok bir şeyler tahmin edebilirsiniz hakkında. Peki olaylar nerede geçiyor?

Anstorra şehrinde geçiyor anlatılanlar ve sekiz arkadaşın maceralarına tanık oluyoruz. Ya da destanına mı demeli miyim? Anstorra çift güneşli bir diyarda, onlarca ırkı bünyesinde barındıran çok kalabalık ve korkunç bir şehir. Korkunç olmasının sebebi, hiç kimsenin güvenilir olmaması. Şehir her gün -özellikle geceleri- kanla sulanıyor. Hayatta kalmak için öldürmek tek çözüm. Sokaklarda tek kalmak da ölüm anlamına geliyor bu şehirde. Anlayacağınız çok da tekin bir şehir değil. Ölüm etrafta kol geziyor ve bu atmosferi o kadar güzel anlatıyor ki Özdağ, bir süre sonra karakterler için endişelenmeye başlıyorsunuz.

Ve kim bu karakterler, amaçları ne?

Sekiz kişilik bir ekip karşılıyor bizi Anstorra sokaklarında. Şimdi tek tek onlardan bahsedeceğim biraz.

Urdeed: Ekibin lideri, içlerindeki en iyi savaşçı. Dövmeleriyle ünlü bu genç. Vücudundaki dövmeler hareketli ve bu özelliği ona eşsiz bir görünüm bahşediyor. Ayrıca zaman zaman taş falı bakarak geleceği görebiliyor.

Dardok: Kendisi bir cüce ve ırkının hemen tüm özelliklerini barındırıyor. Sarı saçlı bir cüce Dardok ve ekibin de en aklı başında üyelerinden biri. Olayları mantıklı bir şekilde ele alması, diğer grup üyelerinin birçok olayda ona danışmasını sağlıyor.

Mylitsi: İri cüsseli çirkin mi çirkin bir yarım elf. Kadın olmasına rağmen, grupta Urdeed'den sonraki en iyi ikinci savaşçı. Fakat uyuşturucu bağımlılığı zaman zaman kendisini zor durumlara sokabiliyor.

Mikelian: Bir elf. Fakat yazarın elfleri, bildiğimiz elf ırkından biraz farklı. Bu evrendeki elfler kısa boylu ve Mikelian da onlardan biri. Hızlı, çevik ve kurnaz bir karakter. Kılıçta fazla iyi olmasa da, bıçak fırlatmada oldukça iyi. Bu özelliği uzaktaki rakiplerini avlamasına olanak sağlıyor.

Alekva: Sarışın, mavi gözlü, ince belli, fiziken kusursuz, gören her erkeğin ağzını açık bırakacak, anında kendisine aşık edecek denli güzel bir kadın. Ve bu özelliklere tezat oluşturan iki özelliği daha bulunmakta: çok iyi bir kılıç ustası ve epey de ağzı bozuk. Özellikle Mikelian'la olan atışmaları okuru gülümsetecek cinsten. Yine de yazarın Alekva hakkındaki paragraflarca betimlerinin yanında söylediklerim hiç kalır. Kısaca sarışın bir afet.

Tırpıs: Siyamis ırkından olan Tırpıs, bir kediadamgildir. Uzun bir kuyruğa sahiptir ve grup içerisindeki sağlam savaşçılardan bir diğeridir.

Fislip: Grubun en küçük üyesi olan Fislip henüz kılıç sanatlarında ustalaşabilmiş değil. Hayatına devam ediyor olmasının sebebi, yanındaki güçlü ve savaşçı ruhlu dostları. Fislip'i koruyan can yoldaşları, onu Anstorra'nın kanlı mahallelerinde asla yalnız bırakmıyorlar.

Cborrak: Gruptaki tek büyücü ve aynı zamanda tek öğünde tüm grup üyelerinden daha fazla yiyebilme kapasitesine sahip oldukça şişman bir genç. Elinde çantasi ile gezer ve olağan olmayan bir durumda elini çantasına daldırarak edevatlarını karıştırır ve büyülü sözler okur. Bunun haricinde de yine zamanının büyük bir çoğunluğunu çeşitli büyüler üzerinde çalışıp efsunlar örerek geçirir.

Bu sekiz yakın dosta ek olarak bir karakterden daha bahsetmek gerek: Quinne. Hikayede önemli bir yeri var çünkü. Urdeed'in çocukluk aşkıdır Quinne ve Devşirme Ocağı zamanlarından itibaren birbirlerini sevmektedirler. Kader onları ayrı yollara sürüklese de, tekrar bir araya getirecektir.

Karakter tasvirlerinin iyi oluşu, onlara daha çabuk alışmamızı sağlıyor hiç kuşkusuz. Henüz kitabı yarılamamıştım ki tüm karakterlerin zihnimde yer ettiğini fark ettim. Betimlemelerin de çok güçlü oluşu, seriyi "okunması gereken fantastik kitaplar" kategorisine kesinlikle sokuyor. Hatta betimlemeler bana zaman zaman Robert Jordan'ı hatırlattı.

Bu kanlı şehrin sokaklarında hayatta kalma savaşı veren grup üyelerinin, bir gün, başka bir grup tarafından tecavüze uğramak üzere olan kızı kurtarmalarının ardından hayatları değişir. Sokaklarda hayatını idame ettiren bu kişiler, zamanla Anstorra'da "Kanlı Ozanlar" olarak anılacakları bir yola girerler.

Bu yol bir hayli meşakkatlidir. Birden fazla zorlukla baş etmek zorunda kalan ekip, birçok kez güvendikleri kişilerin ihanetlerine uğrarlar. Tüm bu olumsuzlukların üstesinden bileklerinin gücüyle gelirler. Sokaklarda yaşayan ve sadece ufak bir bölgede tanınan bu eşsiz avaşçılardan oluşan ekip, bir süre sonra Liman şehri Anstorra'da herkes tarafından bilinen, korkulan "Kanlı Ozanlar" olacaklardır. Bu yolculuğu çok keyifli bir dille aktarmış okurlarına Özdağ.

İlk kitapta eleştireceğim yerlerden birisi kesinlikle kurgunun zaman zaman kendini tekrar ediyor olması. Örneğin grup üyelerinin o han senin bu han benim diye dolaşıyor olması, çok fazla aynı şey okumamızı sağlıyor. Her handa oturup sohbet etmeleri, içmeleri, yemek yemeleri derken okur bir anlamda bunalabiliyor. Bunda kitabın kalın olmasının da etkisi var tabii ki. Bir de iki güneşli diyarda her iki güneşin de peş peşe doğuşunun sürekli belirtilmiş olması. İşte bu iki durum bana birkaç kez tekrar hissi yaşattı. Ama karakterlerin ilgi çekici olması, konunun heyecanlı ilerleyişi ve çok güzel çatışma tasvirlerinin oluşu bu gibi durumları arka plana atmaya yetti.

Bunlar haricinde kitap hakkında başka herhangi bir eleştirim bulunmamakta. Fantastik edebiyat okuru olup da bu kitabı sevmemek, çok düşük bir ihitimal olacaktır. Elf ve cücelerin olması, yazarın Türk olması ve kapakların iğrençliği gibi özellikler sakın sizi soğutmasın. Yayınevi resmen satmasın diye yapmış olmalı bu kapakları. O kadar iğrenç ki, kitabı okumayı bıraktığımda arka yüzü üste gelecek şekilde masaya bırakıyorum. O ürkütücü simaları görmek istemiyorum zira.

Evet efendim, aşağı yukarı söylenecekler bu kadar. Darius Lancelot'un da Hamit Çağlar Özdağ'dan başkası olmadığını bir kez daha hatırlatmakla beraber, okumanızı öneririm.

Düşler, Kabuslar ve Gelecek Masalları - Doğu Yücel

Sayfa sınırlaması olmayan herhangi bir öykü kitabı okuyanlara, 15 puan! (Okuma Şenliği Bahar 2014)

Genel Değerlendirme: Doğu Yücel, yazın hayatındaki bu ilk öykü kitabıyla, çok da sıradışı olmayan bir dille orjinal fikirlerin adamı olduğunu belli etmiş oluyor. Orjinal fikirlerin ardından ortaya çıkan öyküler de biz okurlara son derece keyifli anlar yaşatıyor.

Kitapta on bir adet öykü bulunuyor ve istinasız her öyküde bir şeylere gönderme, bazı şeylere de dokundurmalar mevcut. Böyle söyleyince anlamsız oldu biraz, o halde şöyle açayım: Bazı öykülerde varoluş, dinler ve Tanrı ile ilgili görüşler mevcut. Yücel'i yakından takip edenler bu konulara bakış açısından da haberdardırlar mutlaka. Bunun haricinde her öyküde popüler kültür örnekleri mevcut. Yazarın müzik, edebiyat ve sinemaya olan ilgisi sonucunda birçok film, kitap, yazar, şarkı isimleri ve müzik grupları adına rastlamak mümkün. Bir de bariz bir şekilde Stephen King hayranlığı belli olmakta. Ve bunun gibi şeyler.

Kitapta sevmediğim öykü olmadı, bu yüzden, Düşler, Kabuslar ve Gelecek Masalları'nın son derece başarılı bir öykü kitabı olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim. Öykülere de yüzeysel bir şekilde tek tek değindim:

Rüya Çocuk: Açılışı sağlam bir öyküyle yapmış Doğu Yücel. Daha ilk öykü bu kadar iyiyken, kalan öyküler hakkında beklentim yükseldi bu sebeple. Çok sade ve anlaşılır bir dille kaleme alınmış bu öykünün finali okuru şaşırtacak cinsten. Her gün rüya görüp annesine "unuttum" diyen bir çocuğun, günün birinde rüyasında kendini görmesi sonucunda durum ilginç bir hal alıyor.

Bariyer: Stephen Kingvari bir korku öyküsü "Bariyer". Aslında öykünün henüz başındayken, korku filmlerini ti'ye alan bir öykü olduğunu düşünmüştüm. Yücel ustaca bir hamleyle bu düşünceden vazgeçiriyor ve soğuk duş etkisi yaratan birkaç bölüm okuyoruz. Otopark, otoparkta bulunan 666 adet araba, sadece pahalı arabaları parçalayan bir bariyer, "Hristiyanca" ve "Müslümanca" şeytan kovma yöntemleri ve hastalıklı bir hayal gücünün yol açtığı, hastalıklı bir ruh hali. Yer yer eğlenceli olmasına rağmen, ürkütücü bir öykü.

"Sivri kazıklar vampirler için neyse, gerçek de çoğunlukla hayal gücü için, odur." -Stephen King.

Tiyatrodaki Hayat: Tiyatrodaki Hayat, Doğu Yücel'in tiyatrocu babası Erkan Yücel'in etkileyici yaşam öyküsüne davet ediyor bizi. Türkiye'nin önde gelen tiyatrocularından biri olan Erkan Yücel'in usta oyunculuğunu, Uğur Önçağ karakter vasıtasıyla sunuyor bizlere Doğu Yücel. Hayatını tiyatroya adadığını, tiyatrodan güç alarak yaşadığını ve oynadığı karakterler ile ruhunu ustaca takas edişini öğreniyoruz. Bu duygusal öykünün sonu ise enfesti. Damakta hoş bir tat bıraktı ve böylesine güçlü bir tiyatro oyuncusunu canlı izleyemeyecek olmak üzdü biraz da.

"Bazı hayalperestlerin hayallerini sadece bazı hayalperestler gerçekleştirebiliyor."

"Belki de ölümsüzlüğün sırrı; bugün dünyada bıraktıklarımızın ölümümüzden sonraki hayatlarımızı etkileyebilmesinde yatıyor."

Ölümsüzlüğün Gıcık Sırrı: Kitaptaki bilimkurgu öykülerden ilki. Yorb adındaki bir uzaylı günün birinde dünyayı ziyaret eder. Neyorik gezegeninden gelen Yorb, bir televizyon programında kanser ve AIDS gibi hastalıkların çözümlerini söyleyerek insanları iki büyük dertten kurtarır. Bu olayın ardından Yorb dünyada şöhret olur tüm insanlar ona inanmaya başlarlar ve sözlerini can kulağıyla dinlerler. Bunlar haricinde çok önemli bir şeyi daha açıklayacağını söyler Yorb, bu da ölümsüzlüğün sırrıdır. Herkes ekranlarının başında Yorb'un ağzından çıkacak olan kelimeli bekler.

Hayalperest: Bir hayalperest anlatılıyor bu öyküde. Hayalperestliğin ne zaman başladığı, kurduğu bazı hayaller ve hayalperestliğin ölümü. Öykü hayalperest okurlar için daha bir önem taşıyor.

"Yetişkinlerin eğlence dedikleri saçmalıkların hepsi çocukken yaşadıkları zevkleri tekrar yaşayabileceğini umutsuzca düşlemelerinden kaynaklanır.Hiçbir zaman çocukluklarındaki kadar eğlenemezler ve bunun altında ezilerek, kompleks içinde eğleniyor rolü yaparlar. Çocuklar ise eğlence için ne arabaya, ne içkiye ne de sigaraya ihtiyaç duyarlar, patlak bir top bile onlara yeter."

"Hayalleri gerçekleştirebilecek yeteneğim varsa bile bunun ne önemi var hayalsiz bir bedende? Varın bana hayalperest deyin. Hayallerin söndüğü bir dünyada bir hayalperest yaşayamaz."

"Mutsuz bir adama güzel anılar bile acı verir."

İlahi Düello: Gizemli bir şekilde açılıyor öykü ve okuru ölen bir adamın düşünceleriyle baş başa bırakıyor. Öldüğü yerde Tanrı'yla karşılaşan anlatıcı, hayatını Tanrı'ya anlatmaya başlıyor. Finali de dahil olmak üzere bazı kısımlarda gerçek anlamda kahkaha attırıyor.

Büyük Aşklar küçük harfler Yazılır: Öykünün ismi bana daha farklı şeyler çağrıştırmıştı. Bu yüzden, Tanrı ve evrenin başrolde olduğu bir öykü okumak şaşırttı. Zamazingo adlı, evrenin en büyük uzay gemisi ve aynı zamanda en büyük fotoğraf makinesi olan araç, günün birinde evrenin fotoğraflarını çekiyor. Gazete yayımlanan bu fotoğraflardaki çok önemli bir detayı ise küçük bir çocuk fark ediyor. Bu olaydan sonra ise evrende birçok değişiklik meydana geliyor.

"Aşık olan her Kurşun Asker kırılır, her King Kong ölürmüş. Aşkın bulaştığı her masal mutsuz bitermiş."

Ölü Sevgiliye Mektup: Ünlü yazar Bram Stoker'ın kült romanı Dracula'nın ana kahramanı Kont Dracula, ölü sevgilisi Elizabeth'e bir mektup yazıyor. Oldukça etkileyici bir mektup bu.

"Ölümden sonra söylenen aşk cennete akar, cehennemde olsan bile bulur seni, ölümcül alevlerin içinde serinletir ruhunu."

Binbir Gündüz Masalı: Dünyadan sıkılan ve uyumamayı tercih eden insanoğlu, bu grevine uzun süre devam eder. Tanrı bu duruma daha fazla dayanamaz ve HERŞEYİÖĞRENEN meleğinden olayı öğrenmesini ister. Sorun öğrenildiğinde ise bu sefer Tanrı HERŞEYİBİLEN adlı meleğini gönderir ve insanoğluna bir hikaye anlatmasını tembihler. Bu hikaye, Kertler ve Loklar'ın hikayesidir. Yer yer komik, okuması keyifli.

Aşk, Şeytan ve ÖYS Üçgeninde Bir Faust: Günümüzdeki adı YGS-LYS olan sınava hazırlanan Serdar, tembel bir öğrencidir ve hayal aleminde gezmeyi sever. Dershanede sürekli en başarısız sınıfta yer alır ve daha yukarısı için çalışsa dahi gerçekleştiremeyeceğini düşünür. Fakat günün birinde gördüğü rüya, dinlediği şarkı ve dershanedeki -kendi deyimiyle- "inek" bir kız arasında bağ kurulur. Serdar o andan sonra Aşkın adlı bu kıza aşık olduğunu fark eder. Belli bir süre içerisinde hayatındaki bazı şeyler değişecektir. Sonuyla şaşırtan bir öykü oldu, devamını merak ettirecek türden.

Hayalet Gemi'nin 14 Delisi: Kitabın on birinci ve son öyküsü "Hayalet Gemi'nin 14 Delisi". 47 sayfalık uzun bir distopik öykü. 5.Dünya Savaşı'nın patlak verdiği, teknolojinin son demlerinde olduğu, dünya nüfusunun hızla azaldığı ve kıtaların birer birer sulara gömüldüğü bir gelecek tasviriyle selamlıyor bizi Doğu Yücel. Tüm dünyanın umudu kesilmişken, 14 deli, "Hayalet" adını verdikleri gemiyle bir yolculuğa çıkıyor, yanlarında bir de öykünün anlatıcısı bulunuyor. Ufacık bir umuda tutunan bu deliler (aslında dahiler) tayfası denizler ve okyanuslarda araştırmalar yapıyor. "Umut" kavramını eşeleyen ve insanlığımızı sorgulatan güzel bir öyküydü. En sevdiğim bu oldu hatta. Kitap adına da iyi bir kapanış oldu.

"Umut, hele günümüzde, kötü bir şey; umut insanı boğabilir."

Çırılçıplak Aşk - Aret Vartanyan

Tavsiyelerine güvendiği kişinin önerdiği bir kitabı okuyanlara, 10 puan! (Okuma Şenliği Bahar 2014)

Kişisel gelişim kitaplarıyla ülkemizde çok satan yazarlar arasında Aret Vartanyan. Kendisine duyduğum ilginin sebebi Cem Adrian ve okuyanpenguen'dir. Aret'in, Cem'i çok sevdiğini ve özellikle son kitabında Cem Adrian ve bazı şarkılarının isimlerinin geçtiğinden haberdardım, bu sebeple kendisini daha yakından tanımak adına kitaplarını okumak istemiştim.

Daha fazla gecikmemek adına, yazarın son kitabı Çırılçıplak Aşk'ı, okuyanpenguen'in önerisiyle okudum. Çok fazla kişisel gelişim kitabı okuduğum söylenemez, bu yüzden Aret Vartanyan'ın diğerlerinden farkı nedir sorusuna cevap verebileceğimi zannetmiyorum. Ama en azından okurken sıkılmadım. Sohbet havasında yazılmış bir kitaptı ve güzel bir sohbet oldu açıkçası.

Aret Vartanyan okurlarıyla konuştuğunu hayal ederek yazmış ve bence güzel bir düşünce. Okumaya devam edeceğim birkaç kısımda, "Şimdi bırak kitabı, biraz ara ver, başka bir şeylerle uğraş," dediğinde sözünü dinledim ne yalan söyleyeyim. Hoş bir deneyim oldu böylesi.

Biraz da anlatılan şeylere değineyim.

Kitabın tamamı aşk olgusu üzerine kurulu. Tek bir konu üzerine bu kadar çok sayfa yazmayı herkes başaramaz, bu bir gerçek. Birkaç yerde kendini tekrar ettiği oldu tabii ve birkaç yerde de önceki söyledikleriyle çelişti. Bunlar haricinde pek bir sıkıntı göremedim ben. Güzel şeyler öğrendim aşk ve ilişkiler hakkında, yani kitabın yararı dokundu bana. Ve bolca altı çizilesi cümle mevcuttu. Geçmiş ve anılara takıntılı biri olarak burada yalnızca birini paylaşacağım:

"Geçmiş su yüzüne çıkıyor, hiç hatırlanmak istenmeyenler hatırlanıyor. Onlar bizimle, bizim parçamız."

Değinmediğim bir şey kalmış. Kitapta aşk temalı dört adet öykü de vardı. Suyun Dibinde Bir Nefes, Bir Şey Eksik, Boş Odalar ve Büyümek İstemiyorum adlı öykülerle Vartanyan öykücü kimliğini de ön plana çıkarmış.

Son olarak yazarın dilini ve en önemlisi de dünyaya bakış açısını sevdim. Umut dolu bir insan, okurlarına da umut saçıyor. Çırılçıplak Aşk'tan önce yayınlanmış olan diğer dört kitabını da okumak istiyorum Aret Vartanyan'ın. Umarım sıra gelir.

Dorian Gray (2009)

Yönetmen: Oliver Parker
Senaryo: Toby Finlay
Yapım: İngiltere
Tür: Dram, Gerilim, Fantastik
Süre: 112 dakika
IMDb Puanı: 6.3
Oyuncular: Ben Barnes, Colin Firth, Rebecca Hall, Ben Chaplin, Rachel Hurd-Wood

Sinemaya uyarlanmış bir kitabı okuyup filmini izleyenlere, 20 puan! (Okuma Şenliği Bahar 2014)

Kısa bir süre önce Dorian Gray'in Portresi'ni okumuş ve yorumumu da bloga girmiştim. Sıra filmindeydi ve kısa bir araştırma yaptıktan sonra, sinemaya uyarlanmış olan son filmi izlemeye karar verdim ve bu film 2009 yapımı "Dorian Gray"di.

Filmi izlemeden önce IMDb puanına bakmış ve çok düşük olduğunu görünce biraz üzülmüştüm açıkçası. Dorian Gray bence vasat bir film. Vasat olmasının ise yalnızca bir nedeni var: kitaba bağımlı kalmaması. İşte bütün mesele bu.

Yönetmen Oliver Parker'ın imzasının olduğu işlere şöyle bir baktığımızda kendisinin Oscar Wilde hayranı biri olduğunu rahatlıkla anlayabiliriz. Hal böyleyken, bu filme giriştiği esnada senarist Toby Finlay'nin senaryosunu okuyup müdahale etmeliydi bence. Eğer ufak bir müdahale etmiş olsaydı, durum çok daha iyi olabilirdi. Bu durum Parker'a yakışmadığı gibi, Finlay'nin kariyerinde de bir leke olarak kalacaktır.

Oysa "vasat" dememi gerektirecek birkaç sahne de tıpkı kitaptaki gibi olsa, tadından yenmeyecek, çok iyi bir uyarlama olarak akıllarda yer edecekti. Evet, yalnızca birkaç sahne değişmiş sinemaya aktarılma esnasında, ki bence en önemli sahneler de zaten bunlar. Sibyl Vane'in ağbisi James Vane'le Dorian'ın arasında gerçekleşecek olan çatışmalar olması gerektiği aktarılmadığı gibi, kitaptaki o vurucu final de filmde değişikliğe uğramış. Olmamalıydı.

Ama tüm bunlara rağmen, kitaptan bağımsız ele alırsam dört dörtlük bir filmdi diyebilirim. Tek bir saniyesinde bile sıkılmadım, akıp gitti film. Oldukça doyurucuydu. Kitaptaki hava filme çok iyi aktarılmış. 19.yy. İngiltere'sini zaten hep sevmişimdir, bu film sayesinde bir kez daha sevdim.

Dönemin havası, karakterler ve diyaloglar da yine olması gerektiği gibiydi. Her ne kadar kitaptaki derinliğe ulaşamasak da, hoş bir seyirlik olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim.

Dorian Gray kitaptakinden çok farklı bir şekilde filme aktarılmıştı, hatalardan biri de buydu fakat Ben Barnes'in oyunculuğunu sevmiş olmam, bunu görmezden gelmem için yeterli bir sebep. Basil Hallward'ı oynayan Ben Chaplin ressamlık rolünü gayet iyi kotarmış ama daha da önemlisi Lord Henry Wotton rolüne cuk oturan Colin Firth. Harikaydı, izlerken çok keyif aldım.

Son olarak Sibyl Vane'i oynayan Rachel Hurd-Wood'a değinmek istiyorum. Güzelliği gözlerimi kamaştırdı. Rolü çok azdı, oyunculuğu için bir şey söyleyemeyeceğim henüz zira ben o sıralar gözlerinin içerisinde kaybolmaktaydım. Hemen IMDb'ye koşup filmografisine göz attım ve kesinlikle "sırf o oynadığı için" diğer filmlerini de izleyeceğim.

Kitabı okuyanlar kesinlikle izlemeli, okumamış olanlar da okuyup izlemeli.

Dorian Gray'in Portresi - Oscar Wilde

Dorian Gray'in Portresi, Oscar Wilde'in edebiyat tarihine harikulade bir armağanı. Wilde'in ilk ve tek romanı bu. Tek kitapla bu denli etkileyici bir kurgu kaleme almak her yazarın harcı değil, bu konuda hemfikiriz sanırım. Bu yüzden Wilde, bu yönüyle beni kendine hayran bıraktı.

Kitaba gelecek olursam eğer.

Dorian Gray fevkalade yakışıklı bir gençtir. Kusursuz bir simaya sahip oluşu, Basil Halward adlı ressam dostunun kendisine hayran olmasının sebeplerinden yalnızca biridir. Basil, kelimenin tam anlamıyla Dorian'a tapan bir adam. Hatta Dorian'ın güzelliği ve muhteşemliğinin, kendisinin sanatında başrol oynadığını iddia etmektedir.

Basil'in yaptığı resimlerin birçoğunun sebebi ise yine Dorian'dır. Dorian'ın resimlerini çizmeye bayılan Basil, günün birinde yine Dorian'la randevulaşır ve onun geleceği anı beklemeye başlar. Dorian geldiğinde onun portresini çizecektir fakat o esnada Basil'in en yakın arkadaşlarından biri olan, dönemin cemiyet hayatının ileri gelenlerinden Lord Henry de oradadır ve Basil'in sürekli bahsettiği şu meşhur Dorian Gray'le tanışmak ister.

Lord Henry'le tanışan Dorian, hayatta izlemeye değer tek şeyin güzellik olduğunu savunan bu kişinin görüşlerine hayran kalır ve onunla iletişimini ilerletir. Bu düşünce Dorian'ı o an için o kadar etkiler ki, Basil'in yaptığı harikulade portreye bakarak, kendisinin hep genç ve güzel kalmasını, portrenin ise yıllar içinde yaşlanıp dökülmesini ima eden cümleler sıralar. Hayatın anlamını tam o anda çözmüş hisseder Dorian ve bu Lord Henry sayesindedir.

Sibly Vane adında bir tiyatrocu kadına aşık olan Dorian, onun da kendisine karşı aynı duyguları beslemesi sonucu Sibly'le nişanlanır. Dorian günün birinde Henry ve Basil'i kadını izlemek için tiyatroya götürür, normalde olağanüstü bir oyuncu olan Sibly'nin o günkü performansı berbattır ve işbu sebeple Dorian kendisini arkadaşlarının yanında rezil ettiği gerekçesiyle kadından ayrılır, bu andan sonra Sibly'nin hayatı alt üst olur.

O an bu isteğinin (kendisinin genç kalması, portrenin yaşlanması) gerçekleştiğini bilmeyen Dorian, bunu zamanla kavrayacaktır. Bu gerçek onu yüzleşmekten kaçındığı benliğiyle baş başa bırakacaktır. Bir süre sonra ise artık hiçbir şeyi takmamaya başlayan Dorian, tamamen hayatın hazlarına yöneltecektir kendisini ve sırrını saklayarak ölümsüz olmanın keyfini sürecektir. Ta ki sakladığı bu gerçek bir kişi tarafından öğrenilene dek.

Genç, güzel, yakışıklı, kusursuz kimliklerinin yanına bir de "katil" sıfatını ekleyecektir Dorian ve artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacaktır. Çöküş ve gerileme dönemi başlamıştır Dorian Gray için...

Kitabın finali önceden tahmin edilebilir olsa da, (en azından benim tahmin ettiğim gibi çıktı) bu, okuru etkileyen bir final olduğu gerçeğini değiştirmiyor.

Kitap, basıldığı 1891 yılında İngiltere'de "ahlaksızlığı yücelttiği" gerekçesiyle çeşitli kesimler tarafından tepkilerin odağı olmasına rağmen, o dönem toplumunun düşünce yapısını gözler önüne serer. İnsan ruhunu ve psikolojisini fantastik bir boyut kazandırarak anlatan bu roman, günümüzde hala bir klasiktir ve aynı vurucu etkisini sürdürür.

Wilde, romanının üç ana karakteri için şöyle demiştir: “Basil Halward, ben olduğumu sandığım kişidir; Lord Henry dünyanın ben sandığı kişidir; Dorian ise benim olmak istediğim kişidir, belki başka bir çağda…”

Wilde yaşamı boyunca baskı görmesine ve parasızlık çekmesine karşın, George Bernard Shaw’un deyişiyle “ruhunun yenilmez neşesi”ni her zaman koruyabilmiştir.

Son olarak kitabın aforizmalarla dolu olduğunu belirtmekte yarar var. Not alarak okunmalı bence, birbirinden güzel cümleler bir kez okunup geçilmemeli. Kitap hakkında söylenecekler aşağı yukarı bu kadar.

Kitaptan uyarlanan birkaç film var ilk izleyeceğim ise, Oliver Parker'ın yönetmenlik koltuğunda oturduğu, Ben Bernes'in ise başrolde olduğu 2009 yapımı "Dorian Gray".

Her kitapsever okumalı Dorian Gray'in portresini.

Okuma Şenliği Bahar 2014

Uzaktan takip ettiğim bir etkinliğe bu sefer ben de katılma kararı aldım.

Pinuccia'nın Kitapları adlı blogun ev sahipliği yaptığı bu etkinlik 15 Mart-15 Haziran tarihleri arasında gerçekleşecekmiş, ben bir hafta geç katılacağım ama olsun, sorun değil. Böylesine eğlenceli bir organizasyonun havasını ben de teneffüs edeyim bir kez. Belki bu sonrakiler için de güzel bir başlangıç olur, kim bilir?

Etkinlik hakkında detaylı bilgiye ulaşmak isteyenler şuraya tıklayabilirler. Ben de sözü daha fazla uzatmadan listemi hazırlayayım.

1.Tavsiyelerine güvendiğim bir kişinin önerdiği kitap (En az 200 sayfa). 10 puan.
Bu kategoriden iki kitap okuyacağım ben. Birisi çok sevdiğim okuyanpenguen'in önerisi olan Çırılçıplak Aşk - Aret Vartanyan, diğeri ise artık aktif bir şiir okuyucusu olacağım için kendisine şunu mu, şunu mu, yoksa şunu mu okuyayım diye sorduğumda, bana bir öneri sunan kitap kurdu bir arkadaşım sayesinde Büyük Saat - Turgut Uyar. Eğer bu kategoride şiir kitabı geçersizse Büyük Saat'i elerim.

2.Bir şiir kitabı (Sayfa sınırlaması yok). 15 puan.
Önceden de bir sürü şiir kitabı okumuş olmama rağmen, artık İkinci Yeni'ye ağırlık vermenin zamanı gelmiştir diye düşünüyorum ve bu kategorideki tercihimi Cemal Süreya'dan yana kullanıyorum: Sevda Sözleri.

3.Herhangi bir edebiyat ödüllü kitap (En az 200 sayfa). 15 puan.
Bu kategoride de iki kitap okumaya karar vermiştim fakat sonra vazgeçip tek kitaba indirdim. Tercihimi ise Yann Martel'den yana kullandım: Pi'nin Yaşamı (2002/Man Booker). Filmini çok severim ve yanılmıyorsam üç kez izledim. Normalde uyarlamaların önce kitabını okurum lakin bu bir istisna.

4.Bir öykü kitabı (Sayfa sınırlaması yok). 15 puan.
İki romanını da okumuş olduğum sevdiğim bir yazar Doğu Yücel. Özellikle Varolmayanlar'ı her fantazya okuru okumalı, olağanüstüydü bence. Şehir fantazyası olduğunu da ekleyeyim hemen. Yücel'in okumadığım tek kitabı bir öykü kitabı olan Düşler, Kabuslar ve Gelecek Masalları. Baskısı tükendiği için uzun zamandır arıyordum ve kısa süre önce bulmuştum. Tercihim budur.

5.Adında bir çiçek adı olan veya "çiçek" kelimesi geçen bir kitap (En az 200 sayfa). 20 puan.
Zorlandığım bir kategori oldu bu ve aksine tam uyacak bir kitabı iki hafta önce okuyup bitirmiştim.* Her neyse, şimdi yeni bir tane seçmek zorundayım. Ve sanırım buldum da. Bir şiir kitabı bu da, bu sefer ki Özdemir Asaf'tan: Çiçek Senfonisi. Umarım şiir kitabı da geçerlidir bu kategori için.

6.Bugüne dek hiçbir kitabını okumadığım bir kadın yazardan kitap (En az 200 sayfa). 20 puan.
Bu kategori sayesinde kitaplığımdaki kadın yazarların azlığını fark ettim ve dehşete düştüm! Yok değil, var, fakat LeGuin, Rowling, A.S. Byatt, Gülşah Elikbank gibi yazarların kitaplarını okudum. Dünya klasiklerine henüz göz atmadım (onların yeri farklı) ama ben okuyacağım kitabı buldum sanırım: Çocukluğun Soğuk Geceleri. Uzun zamandır okumak istiyordum Tezer Özlü'yü ve bu sayede ilk romanıyla başlamış olacağım, heyecanlıyım. Hemen yarın alıyorum kitabı.

Yazıyı yayınlamamın üzerinden 19 gün geçmiş ve ben anca şimdi fark ediyorum. E Çocukluğun Geceleri 100 sayfanın bile altında? Ben de almış, okumuş, bitirmiş ve üzerini çizmek için gelmiştim güya. Tüh. Dikkatsizlik. Şimdilik kalsın bakalım bu kategori, başka bir kitap bulunca güncellerim.

Bir dikkatsizlik sonucu Tezer Özlü okumuştum (kesinlikle pişman değilim) fakat elemek zorunda kalmıştım. Bu kategoride Jo Walton imzalı Ötekiler Arasında tercihimdir.

7.İlk kitabı 2010 veya daha sonrasında çıkmış bir yazarın kitabı (En az 200 sayfa). 20 puan.
Biraz düşündüm ve aslında bu kategoriyi tamamlamış olduğumu fark ettim. Bu sayede etkinliğe geç katılma durumum da ortadan kalkmış oluyor sanırım. Çünkü tam ayın 15'inde okumaya başladığım Albatros Süvarisi, Soner Canözer adlı müzisyenimizin ilk kitabı ve çok kısa bir süre önce çıktı. Vikitap adresimden tarih kontrol edilebilir.* Aslında bulabilirdim başka bir kitap fakat seçtiklerime baktığımda birçoğunun tuğla ebatlarında olduğunu fark ettim ve bu sayede kendimi bir kategoriden soyutlamış oldum.

Edit: Albatros Süvarisi 200 sayfanın altındaymış, yani geçersiz sayılıyor. Bu yüzdendir ki yeni tercihim sevdiğim bir ağbim olan M. İhsan Tatari. İlk kitabı Yemin ve Öç, 2010 yılında yayımlandı.

8.Sinemaya uyarlanmış bir kitap, ek olarak uyarlaması da izlenmeli (En az 200 sayfa). 20 puan.
En sevdiğim kategori bu oldu! Hatta 15 Mart'tan sonra başladığım Dorian Gray'in Portresi bitmek üzere. Vikitap'tan kontrol edilebilir başlangıç tarihim.* Oscar Wilde imzalı bu kitabı bitirdiğimde filmini de izleyecektim zaten, güzel bir tesadüf oldu.

9.Kütüphanemde uzun süredir okunmayı bekleyen bir kitap (En az 200 sayfa). 20 puan.
Bu kategoriye minnettar olacağım sanırım. İki yılı aşkın bir süre önce George MacDonald'ın üç kitabını almıştım, güya çok merak ediyordum ve hemen okuyacaktım. Evet, hala okumamışım. Tolkien'in bile "ustam" dediği, fantastik edebiyatın babalarından biri MacDonald, tercihim ise Kuzey Rüzgarı'nın Ardında adlı kitabı.

10.Ben doğmadan en az yüz yıl önce yazılmış bir kitap (En az 200 sayfa). 25 puan.
Bu kategoriye Edgar Allan Poe'nun, İthaki basımı olan Bütün Öyküleri'ni uygun gördüm ben. Şöyle ki dilimizde basımları çok geç olmasına rağmen, yazılış tarihleri yüz elli yıl öncesine bile dayanabiliyor. Umarım uygundur ve birkaç öykü okuduktan sonra bir kenara bıraktığım bu kitabı hak ettiği değeri vererek okuyabilirim.

11.Rus edebiyatından bir kitap (En az 200 sayfa). 25 puan.
Yine merak ettiğim bir kitap olan Oblomov'u da etkinlik sayesinde okuyacağımı umuyorum. Hele ki son bir hafta içinde iki arkadaşımla aramızda muhabbeti geçince iyice merak eder oldum. Gonçarov'un bu yapıtı 1859 basımı olduğu için, ben doğmadan en az yüz yıl önce basılmış bir kitap kategorisine koyacaktım, son anda vazgeçtim. Niye vazgeçtim, çünkü sondaki "ov" ekleri bir anda Rus edebiyatı olduğunu aklıma getirdi.

12.Aynı yazardan en az 1200 sayfa kitap okumak. 45 puan.
İlk on bir maddeye kitap bulma telaşesi içerisindeyken, sürekli aklımın bir köşesinde bunu düşünüyordum. Kimi okusam, kimi okusam? Herbert mı? Asimov mu? Jordan mı? King mi? Rothfuss mu? Bu yazarlar arasında gidip gelirken bir Türk yazar seçeceğimi tahmin etmiyordum ne yalan söyleyeyim, ama seçtim! Evet, seçtim. O kişi Hamit Çağlar Özdağ. Sevgili okuyanpenguen'in birkaç aylık baskılarına artık dayanamayacağım sanırım, bu yüzden yazarın üç kitaplık Kan Muskaları Destanı'nı okuyacağım. Üstelik İsyan Öyküleri adlı öykü kitabını da okuyup çok sevmiştim. Kitapların isimleri de sırasıyla Anstorra (663 sayfa), Alametler (565 sayfa), İhanetler (464 sayfa). Toplamda 1692 sayfa yapıyor. Şimdi fark ettim, ilk iki kitap 1200 sayfayı geçiyor, zamandan yana sıkıntım olursa üçüncü kitabı rahatlıkla erteleyebilirim.

1.Kitap: Anstorra
2.Kitap: Alametler

Bu iki toplamı 1228 sayfa yapıyor, üçüncü kitap ertelenmiştir.

Böylelikle tüm kategorilerim hazır, artık başlayabilirim! Herkese iyi okumalar dileğimi de ileteyim.